Historia ziemniaka

Na południu kraju ? kartofle, w Wielkopolsce pyry lub pyrki czyli ziemniaki. W dzisiejszych czasach, szczególnie w Polsce nie sposób sobie wyobrazić bez nich tradycyjny obiad. W Polsce występują są zaledwie od trzystu lat. W Polsce są obecne podobno od czasów zwycięstwa pod Wiedniem. Za czasów saskich, kiedy to zaczęli się pojawiać osadnicy z Niemiec ziemniaki zaczęły górować nad zbożami. Niemcy nazywali je kartoflami. Bardzo szybko ziemniak stał się podstawowa potrawą biedniejszej ludności.

Rozprzestrzenianiu się ziemniaka początkowo sprzeciwiał się kościół, obawiając się, że mąka ziemniaczana wyprze pszenną i robione z takiej męki opłatki nie będą się nadawały do celów liturgicznych. Obawy jednak okazały się przedwczesne.

Gdy Polską władał Zygmunt August z ziemniaków wytwarzano z powodzeniem okowitę. W czasie wojen napoleońskich uprawy ziemniaków miały uratować ludzi przed głodem, gdyż zniszczone przez działania wojenne pola zbożowe nie dały odpowiednich zbiorów.

Ziemniaki w naszym klimacie mają odpowiedniejsze warunki niż na południu Europy. Tam są bardziej wodniste i mdłe, natomiast u nas są bardziej aromatyczne i jędrne.

Zdania dietetyków o ziemniakach zmieniały się, podobnie jak i moda na nie. Traktowano je za żywność w pełni zaspakajającą nasze potrzeby, za skrobiowy wypełniacz, mogący jedynie przysporzyć dodatkowych centymetrów w talii czy w biodrach. Dzisiaj uważa się, że ziemniaki zawierają niewiele białka, ale za to wysokiej jakości, ponadto dostarczają organizmowi witamin C, Bl i PP i stanowią doskonałe źródło potasu. Ziemniaki mają także niewielkie ilości żelaza, miedzi, cynku, kobaltu i manganu. Ze względu na obecność potasu ziemniaki często stosowane są w diecie osób z z chorymi nerkami, jednak podaje się je wówczas niesolone. Medycyna ludowa zalecała sok z surowych ziemniaków gdy dokuczały wrzody żołądka i dwunastnicy. Ziemniaki pokrojone w plastry można też przykładać na oparzenia i ugryzienia owadów.

Ziemniaki mające zielone plamy bardzo często młode i kiełkujące należy wyrzucić bądź grubo obrać, ponieważ zawierają solaninę ? trujący alkaloid, który czasami może wywołać senność lub migrenę.